Slipaj (kayma), bir emrin verildiği fiyat ile fiilen gerçekleştiği fiyat arasındaki farktır. Piyasa emirlerinde kaçınılmazdır ve her zaman aleyhinize olmak zorunda değildir; lehinize gerçekleşen pozitif slipaj da mümkündür. Ancak volatilitenin yüksek olduğu anlarda slipaj çoğunlukla maliyet olarak yansır.
Slipaj neden oluşur?
Emri verdiğiniz an ile emrin sunucuya ulaşıp eşleştiği an arasında milisaniyeler geçer. Bu sürede fiyat değişmişse emir, o anki en iyi mevcut fiyattan gerçekleşir. Ayrıca emir büyüklüğünüz, o fiyat seviyesindeki mevcut likiditeyi aşıyorsa emir birden fazla seviyeden parça parça dolar; ortalama gerçekleşme fiyatı beklediğinizden uzaklaşır.
Slipaj ne zaman büyür?
- Veri açıklamalarının ilk saniyelerinde: Faiz kararı, enflasyon ya da istihdam verisi anında fiyat sıçrar. Program için ekonomik takvim.
- Hafta açılışında: Hafta sonu gelişmeleri fiyatlanırken boşluk (gap) oluşur; bu boşluk içinde kalan stop emirleri beklenenden uzak seviyeden çalışır.
- Likiditenin düşük olduğu saatlerde: Seans geçişleri ve gün sonu.
- Egzotik ve çapraz paritelerde: Emir defteri sığ olduğu için küçük emirler bile fiyatı hareket ettirebilir.
Stop emirleri ve slipaj
Bu konunun en kritik yanı şudur: stop emri, belirlediğiniz seviyeden gerçekleşeceğini garanti etmez. Stop seviyesine ulaşıldığında emir piyasa emrine dönüşür ve o an mevcut olan fiyattan dolar. Sert hareketlerde stop, belirlediğiniz seviyeden çok daha uzakta gerçekleşebilir; bu, pozisyon büyüklüğü hesabında öngördüğünüz kaybın aşılması anlamına gelir.
Slipaj nasıl azaltılır?
- Yüksek etkili veri açıklamalarının hemen öncesinde ve anında pozisyon açmaktan kaçınmak
- Likiditenin yüksek olduğu seanslarda (Londra–New York çakışması) işlem yapmak
- Piyasa emri yerine limit emir kullanmak; limit emir belirlediğiniz fiyattan ya da daha iyisinden dolar, dolmama riski vardır ama kötü fiyattan dolma riski yoktur
- Pozisyon büyüklüğünü, işlem yaptığınız paritenin derinliğine göre ölçeklemek
Sık sorulan sorular
Slipaj brokerın hatası mı?
Genellikle hayır; piyasa yapısının doğal sonucudur. Ancak sürekli ve tek yönlü aleyhte slipaj yaşanıyorsa emir gerçekleştirme kalitesi sorgulanmalıdır.
Limit emirde slipaj olur mu?
Limit emir belirlediğiniz fiyattan daha kötüsüne dolmaz. Riski, fiyat seviyeye değip dönerse emrin hiç dolmamasıdır.
Slipaj ile spread aynı şey mi?
Hayır. Spread alış-satış farkıdır ve baştan bellidir; slipaj ise gerçekleşme anındaki sapmadır.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir. Ayrıntı için Yasal Uyarı ve Risk Bildirimi.